جدیدترین
سوزشی که از پشت جناغ بالا می‌آید و هم‌زمان میان دو کتف حس می‌شود، یکی از گیج‌کننده‌ترین شکایت‌های گوارشی است، چون همان جایی درد می‌کند که قلب هم درد می‌کند. رفلاکس معده و درد پشت با هم رخ می‌دهند چون مری درست جلوی ستون فقرات سینه‌ای قرار دارد و التهاب آن به همان اعصابی می‌رسد که پوست پشت را عصب‌دهی می‌کنند. این مقاله می‌گوید رفلاکس معده و درد پشت چه شکلی دارد، کجا از درد قلبی جدا می‌شود و کدام نشانه‌ها اجازه انتظار نمی‌دهند.
مبنای علمی: راهنماهای NHS درباره سوزش سر دل و رفلاکس، درد قفسه سینه، حمله قلبی، سوءهاضمه و زخم معده | به‌روزرسانی: مهر ۱۴۰۵
راهنمای کامل ما هفت علت شایع درد معده را که به پشت، کتف و قفسه سینه پخش می‌شود کنار هم گذاشته است؛ با نشانه‌های افتراقی هر علت و فهرست علائم هشدار. کاملاً رایگان و بدون ثبت‌نام.
در رفلاکس معده و درد پشت، اسید معده به مری برمی‌گردد و دیواره آن را تحریک می‌کند. NHS نشانه اصلی را «احساس سوزش در وسط قفسه سینه» و «مزه ترش ناخوشایند در دهان» توصیف می‌کند و می‌گوید علائم پس از غذا، هنگام دراز کشیدن و موقع خم شدن بدتر می‌شوند. مری از پشت قلب و درست جلوی مهره‌های سینه‌ای پایین می‌رود؛ بنابراین رفلاکس معده و درد قفسه سینه از جلو، و درد میان دو کتف از عقب، دو چهره یک التهاب‌اند.
رفلاکس معده و درد پشت
سازوکار رفلاکس معده و درد پشت همان درد ارجاعی است: مری و پوست پشت پیام خود را به یک بخش از نخاع می‌فرستند و مغز منبع را اشتباه می‌گیرد. به همین دلیل رفلاکس معده و درد پشت معمولاً با هم شروع و با هم آرام می‌شوند، و درد پشت ناشی از رفلاکس به‌تنهایی با ماساژ یا گرما بهبود پایداری پیدا نمی‌کند.
مدت هر دوره هم سرنخ می‌دهد. سوزش رفلاکس معمولاً چند دقیقه تا یکی دو ساعت پس از غذا ادامه دارد و با تغییر وضعیت بدن کم و زیاد می‌شود؛ دردی که ساعت‌ها ثابت بماند و به وضعیت بدن یا وعده غذایی ربطی نداشته باشد، الگوی رفلاکس نیست و باید از زاویه دیگری بررسی شود.
اگر این پنج ویژگی با هم باشند، تصویر رفلاکس معده و درد پشت تقریباً کامل است. آنچه این تصویر را به هم می‌زند، ارتباط درد با فعالیت بدنی یا همراه شدنش با تعریق سرد و تنگی نفس است؛ در آن صورت باید سراغ فرض دیگری رفت.
این مهم‌ترین تفکیک در رفلاکس معده و درد پشت است و NHS آن را با یک هشدار صریح شروع می‌کند: درد ناگهانی قفسه سینه که برطرف نمی‌شود و حس «فشار یا له شدن، سوزش یا سوءهاضمه» دارد، به‌ویژه اگر «به بازوی چپ یا راست، گردن، فک، شکم یا پشت» پخش شود و با تعریق، تهوع، سرگیجه یا تنگی نفس همراه باشد، اورژانس است. توجه کنید که کلمه «سوزش» و «سوءهاضمه» در خود متن هشدار قلبی آمده؛ یعنی حس رفلاکس‌مانند به‌تنهایی منشأ قلبی را رد نمی‌کند.
NHS علائم حمله قلبی را درد فشارنده قفسه سینه با پخش به بازو، گردن و فک، تنگی نفس، تهوع، تعریق و «حس سوزش در قفسه سینه و احساس پری یا نفخ» توصیف می‌کند. همین همپوشانی است که تشخیص خانگی را ناممکن می‌کند. چند نشانه به نفع رفلاکس معده و درد پشت است، ولی هیچ‌کدام قطعی نیست:
| ویژگی | به نفع رفلاکس | به نفع قلب |
|---|---|---|
| محرک | غذا، دراز کشیدن، خم شدن | فعالیت بدنی، استرس ناگهانی |
| کیفیت درد | سوزشی، بالا رونده به گلو | فشارنده، له‌کننده، سنگین |
| همراهان | مزه ترش، آروغ، نفخ | تعریق سرد، تنگی نفس، سرگیجه |
| تسکین | نشستن صاف، آنتی‌اسید | با استراحت هم ادامه دارد |
| مسیر پخش | میان دو کتف | بازو، گردن، فک |
قاعده عملی ساده است: اگر درد تازه است، شدید است، با فعالیت بدتر می‌شود یا در فرد بالای چهل سال با فشار خون، دیابت، سیگار یا سابقه قلبی رخ داده، تا خلافش ثابت نشده قلبی فرض می‌شود. رفلاکس معده و درد پشت تشخیصی است که پس از رد کردن قلب می‌ماند، نه پیش از آن.
NHS در فهرست علت‌های غیرقلبی درد قفسه سینه چند مورد را کنار سوزش سر دل می‌گذارد که هر کدام نشانه افتراقی خودشان را دارند. کشیدگی عضله سینه پس از ضربه یا ورزش رخ می‌دهد، با دم عمیق بدتر و با استراحت عضله بهتر می‌شود. اضطراب و حمله پانیک درد تیز و پیوسته‌ای می‌سازد که با یک موقعیت پرفشار شروع می‌شود و با تپش قلب، تعریق و سرگیجه همراه است. عفونت ریه و پلورزی با دم عمیق، سرفه خلط‌دار و تب همراه‌اند. زونا با گزگز پوست شروع می‌شود و بعد به بثورات تاول‌دار می‌رسد.
در حوزه گوارش هم، جدا از رفلاکس معده و درد پشت، زخم معده می‌تواند درد سوزشی بالای شکم بسازد که به پشت می‌رسد؛ NHS علت اصلی آن را هلیکوباکتر پیلوری و مصرف طولانی داروهای ضدالتهاب می‌داند و تفاوتش با رفلاکس معده و درد پشت، بیشتر در ارتباط با معده خالی و درد شبانه است تا دراز کشیدن.
توصیه‌های NHS برای سوزش سر دل و درد پشت همراه آن یکی است، چون منبع یکی است:
برای رفلاکس معده و درد پشت، داروخانه می‌تواند آنتی‌اسید یا آلژینات برای تسکین کوتاه‌مدت پیشنهاد کند. اگر با این اقدام‌ها رفلاکس معده و درد پشت طی چند هفته کنترل نشد، مرحله بعد بررسی پزشکی و در صورت لزوم مهارکننده اسید با نسخه است، نه بالا بردن مصرف داروی بدون نسخه.
NHS مراجعه به پزشک را در این شرایط توصیه می‌کند: سوزش سر دل در بیشتر روزها به مدت سه هفته یا بیشتر، بی‌اثر بودن تغییر سبک زندگی و داروهای داروخانه‌ای، اشکال در بلع، استفراغ مکرر یا کاهش وزن بدون توضیح. رفلاکس معده و درد پشت که هر شب تکرار می‌شود، فقط یک ناراحتی نیست؛ التهاب مزمن مری با گذر زمان می‌تواند به تنگی یا تغییر بافت بینجامد و بررسی زودتر، درمان را ساده‌تر می‌کند.
این مقاله جنبه آموزشی دارد و جایگزین مشاوره، معاینه یا درمان پزشک نیست.
اگر درباره این مقاله سوالی دارید یا تجربه‌ای در این زمینه داشته‌اید، می‌توانید نظر خود را ثبت کنید. پیام شما پس از بررسی نمایش داده خواهد شد.
جدیدترین
