محاسبه کلسیم روزانه؛ بدن شما روزانه چقدر کلسیم نیاز دارد؟

سن و جنسیت را بزنید و بگویید معمولاً چقدر می‌خورید؛ عدد همان لحظه حساب می‌شود.

جنسیت

در یک روز یا هفته معمولی

شیر یا شیرکاکائویک لیوان ۲۰۰ میلی‌لیتری
۰در روز
ماستساده، چکیده یا موسیر؛ یک کاسه ۱۵۰ گرمی
۰در روز
پنیریک تکه ۳۰ گرمی، اندازه قوطی کبریت
۰در روز
دوغگازدار، کم‌نمک یا سنتی؛ یک لیوان ۲۵۰ میلی‌لیتری
۰در روز
کشک یا غذای کشک‌دارآش، کشک بادمجان یا کله‌جوش؛ یک کاسه
۰در هفته
ماهی با استخوانکیلکا یا ساردین؛ حدود ۶۰ گرم
۰در هفته
شیربرنج یا فرنییک کاسه حدود ۲۰۰ گرمی
۰در هفته
نخود یا لوبیا پختهیک لیوان ۲۰۰ گرمی
۰در هفته
۲۲ غذای دیگر (پنیر پیتزا، حلیم، بادام، انجیر…) +

لبنیات و غذاهای شیری

پنیر سفتچدار یا پارمزان؛ ۳۰ گرم
۰در هفته
پنیر پیتزا یا موزارلاحدود ۳۰ گرم
۰در هفته
کشک پاستوریزهدو قاشق غذاخوری، حدود ۳۰ گرم
۰در هفته
حلیم با شیریک کاسه متوسط
۰در هفته
بستنیحدود ۱۰۰ گرم
۰در هفته
پیتزایک پرس حدود ۳۰۰ گرمی
۰در هفته
املت با پنیرحدود ۱۲۰ گرم
۰در هفته

ماهی و حبوبات

میگویک وعده ۱۵۰ گرمی
۰در هفته
تن ماهییک وعده ۱۲۰ گرمی
۰در هفته
عدس یا لپه پختهیک لیوان ۲۰۰ گرمی
۰در هفته

مغزها و میوه خشک

بادامیک مشت ۳۰ گرمی
۰در هفته
فندقیک مشت ۳۰ گرمی
۰در هفته
گردو یا پستهیک مشت ۳۰ گرمی
۰در هفته
انجیر خشکحدود ۶۰ گرم
۰در هفته
کشمشحدود ۴۰ گرم
۰در هفته
ارده یا حلوا اردهیک قاشق غذاخوری
۰در هفته

سبزی، میوه و نوشیدنی

کلم بروکلی پختهیک لیوان، حدود ۱۲۰ گرم
۰در هفته
کلم برگ پختهیک لیوان، حدود ۱۲۰ گرم
۰در هفته
سبزی خوردنیک بشقاب کوچک
۰در هفته
اسفناج پختهیک لیوان؛ با احتساب جذب کم آن
۰در هفته
پرتقالیک عدد حدود ۱۵۰ گرمی
۰در هفته
نوشیدنی گیاهی غنی‌شده با کلسیمیک لیوان ۲۰۰ میلی‌لیتری
۰در روز
قرص یا کپسول کلسیم مصرف می‌کنید؟ +
قرص یا کپسول کلسیمتعداد در روز
۰در روز

نان، برنج، گوشت، مرغ، تخم‌مرغ و میوه و سبزی معمولی را وارد نکنید؛ سهم این غذاها با ۲۵۰ میلی‌گرم حساب شده است.

سن و جنسیت را وارد کنید.

مقادیر تقریبی‌اند و با برند و اندازه وعده فرق می‌کنند. این محاسبه تشخیص بیماری یا تجویز مکمل نیست.

این ابزار چطور حساب می‌کند؟ روش و منابع
  • کلسیم غذاها و مکمل جمع و با نیاز روزانه (RDA) و سقف مجاز (UL) سن و جنس شما مقایسه می‌شود.
  • کلسیم اسفناج با جذب کمتر (۵ درصد در برابر ۲۷ درصد شیر) حساب می‌شود.

منابع: NIH Office of Dietary Supplements (Calcium Fact Sheet)

محدودیت: کلسیم هر غذا تقریبی است؛ برای مکمل، عدد کلسیم عنصری روی برچسب ملاک است.

نتیجه آموزشی است و جای معاینه و نظر پزشک را نمی‌گیرد. روش تهیه محتوای فهیم طب

بزرگسالان ۱۹ تا ۵۰ سال روزانه ۱۰۰۰ میلی‌گرم کلسیم نیاز دارند. این عدد برای زنان ۵۱ تا ۷۰ سال و همه افراد بالای ۷۰ سال به ۱۲۰۰ و برای نوجوانان ۹ تا ۱۸ سال به ۱۳۰۰ میلی‌گرم می‌رسد.[۱] در ابزار بالای همین صفحه سن، جنسیت و غذاهایی را که معمولاً می‌خورید بزنید تا دریافت تقریبی شما با نیازتان مقایسه شود.

مبنای علمی: NIH Office of Dietary Supplements، NIAMS، IOF و BHOF · به‌روزرسانی: ۱۸ آبان ۱۴۰۵

خلاصه کلسیم روزانه
  • نیاز هر فرد به سن و در ۵۱ تا ۷۰ سالگی به جنسیت بستگی دارد.[۱]
  • سقف مجاز از غذا و مکمل در بزرگسالان ۲۰۰۰ تا ۲۵۰۰ میلی‌گرم در روز است.[۱]
  • لبنیات و ماهی با استخوان پرکلسیم‌ترین منابع رایج‌اند.[۱][۲]
  • جذب کلسیم اسفناج ۵٪ و جذب کلسیم شیر ۲۷٪ است.[۱]
  • بدن مکمل را در مقدار ۵۰۰ میلی‌گرم یا کمتر در هر بار بهتر جذب می‌کند.[۱][۵]
محاسبه کلسیم روزانه؛ شیر، ماست، پنیر، دوغ و بادام روی میز

نیاز کلسیم روزانه و منابع غذایی آن

کلسیم مورد نیاز روزانه در هر سن چقدر است؟

جدول زیر مقدار توصیه‌شده و سقف مجاز روزانه را طبق NIH نشان می‌دهد.[۱] سقف مجاز شامل مجموع کلسیم غذا و مکمل است.

سن یا گروه نیاز کلسیم روزانه (میلی‌گرم) سقف مجاز (میلی‌گرم)
۱ تا ۳ سال ۷۰۰ ۲۵۰۰
۴ تا ۸ سال ۱۰۰۰ ۲۵۰۰
۹ تا ۱۸ سال ۱۳۰۰ ۳۰۰۰
۱۹ تا ۵۰ سال ۱۰۰۰ ۲۵۰۰
مردان ۵۱ تا ۷۰ سال ۱۰۰۰ ۲۰۰۰
زنان ۵۱ تا ۷۰ سال ۱۲۰۰ ۲۰۰۰
بالای ۷۰ سال ۱۲۰۰ ۲۰۰۰

نیاز کلسیم روزانه و سقف مجاز طبق جدول‌های NIH Office of Dietary Supplements.

برای نوزادان زیر یک سال مقدار جداگانه‌ای تعریف شده است (۲۰۰ تا ۲۶۰ میلی‌گرم)[۱] و ابزار این صفحه از یک سالگی به بعد را حساب می‌کند.

نیاز کلسیم روزانه در بارداری و شیردهی

نیاز روزانه در بارداری و شیردهی افزایش پیدا نمی‌کند: ۱۳۰۰ میلی‌گرم برای ۱۴ تا ۱۸ سال و ۱۰۰۰ میلی‌گرم برای ۱۹ تا ۵۰ سال.[۱] مکمل در این دوران باید با نظر پزشک باشد.

محاسبه کلسیم روزانه در این ابزار چگونه انجام می‌شود؟

ابزار غذاهای پرکلسیم را جمع می‌زند و برای نان، میوه، سبزی و بقیه غذاها ۲۵۰ میلی‌گرم ثابت اضافه می‌کند. این عدد از روش برآورد Bone Health & Osteoporosis Foundation گرفته شده است.[۳] به همین دلیل نیازی به وارد کردن نان یا برنج نیست. لبنیات بر اساس مصرف روزانه و غذاهایی مثل ماهی و حبوبات بر اساس مصرف هفتگی پرسیده می‌شوند، چون بیشتر افراد آن‌ها را هر روز نمی‌خورند.

خروجی ابزار تخمین است. اندازه واقعی وعده، برند و دستور پخت عدد را تغییر می‌دهد و این محاسبه نشان نمی‌دهد سطح کلسیم بدن شما چقدر است.

کلسیم در غذاهای ایرانی؛ کدام خوراکی‌ها بیشتر کلسیم دارند؟

عددهای زیر همان مقادیری است که ابزار استفاده می‌کند. مقدار غذاهای مشترک از جدول IOF آمده است[۲] و برای دوغ و کشک منبع معتبری پیدا نکردیم، پس برآورد ماست.

خوراکی اندازه وعده کلسیم تقریبی (میلی‌گرم)
شیر یک لیوان ۲۰۰ میلی‌لیتری ۲۴۰
ماست یک کاسه ۱۵۰ گرمی ۲۰۰
پنیر سفید یا فتا ۳۰ گرم ۱۳۵
دوغ (برآورد) یک لیوان ۲۵۰ میلی‌لیتری ۱۵۰
کشک یا غذای کشک‌دار (برآورد) یک کاسه ۲۰۰
ساردین یا کیلکا با استخوان ۶۰ گرم ۲۴۰
شیربرنج ۲۰۰ گرم ۲۱۰
نخود یا لوبیا پخته ۲۰۰ گرم حدود ۱۰۸
انجیر خشک ۶۰ گرم ۹۶
بادام ۳۰ گرم ۷۵

سهم غذاهای رایج ایرانی در کلسیم روزانه؛ مقدار واقعی با محصول و اندازه وعده تغییر می‌کند.

چرا کنجد، ارده و اسفناج کمتر از تصور حساب می‌شوند؟

در جدول IOF، ۱۵ گرم کنجد پوست‌گرفته فقط ۶ میلی‌گرم و ۳۰ گرم ارده ۴۲ میلی‌گرم کلسیم دارد.[۲] اسفناج کلسیم زیادی دارد، اما جذب آن ۵٪ در برابر ۲۷٪ شیر است.[۱] ابزار یک لیوان اسفناج پخته را با همین نسبت ۴۵ میلی‌گرم حساب می‌کند.

جذب کلسیم روزانه و نقش ویتامین دی

بدن حدود ۳۰٪ کلسیم لبنیات را جذب می‌کند. با بالا رفتن مقدار مصرف، درصد جذب کم می‌شود: ۳۶٪ از یک مقدار ۳۰۰ میلی‌گرمی و ۲۸٪ از یک مقدار ۱۰۰۰ میلی‌گرمی.[۱] ویتامین دی به جذب کلسیم غذا کمک می‌کند؛ مقدار توصیه‌شده آن برای ۱ تا ۷۰ سال ۶۰۰ و بالای ۷۰ سال ۸۰۰ واحد در روز است.[۴] اگر جواب آزمایش ویتامین دی پایین است، کمبود ویتامین دی و عدد آزمایش را بخوانید.

قرص کلسیم برای تأمین کلسیم روزانه؛ چه زمانی و چه مقدار؟

مکمل برای زمانی است که غذا نیاز را تأمین نمی‌کند و شروع آن باید با مشورت پزشک باشد.[۴] کاربرد، انواع و عوارض آن در قرص کلسیم توضیح داده شده است. این نکته‌ها در مصرف مهم‌اند و برای ساعت و نوبت مصرف، زمان مصرف قرص کلسیم را بخوانید:

  • کلسیم عنصری: کربنات کلسیم ۴۰٪ و سیترات کلسیم ۲۱٪ کلسیم دارد؛ مقدار کلسیم عنصری در جدول برچسب آمده است.[۱]
  • مقدار هر بار: جذب با ۵۰۰ میلی‌گرم یا کمتر در هر بار بهتر است.[۱][۵]
  • همراه غذا: کربنات کلسیم با غذا بهتر جذب می‌شود و سیترات کلسیم با معده خالی یا پر.[۵]
  • فاصله با دارو: بین کربنات کلسیم و لووتیروکسین ۴ ساعت فاصله لازم است؛ آنتی‌بیوتیک‌های کینولون را ۲ ساعت قبل یا بعد از مکمل مصرف کنید.[۱]

بیشتر از سقف کلسیم روزانه خوردن چه خطری دارد؟

مصرف زیاد مکمل کلسیم ممکن است خطر سنگ کلیه را بالا ببرد.[۱] اگر سابقه سنگ کلیه، بیماری کلیه یا مشکل پاراتیروئید دارید، مقدار کلسیم و مکمل را با پزشک مشخص کنید. کلسیم بالای خون معمولاً به سرطان، پرکاری پاراتیروئید یا بیماری‌های دیگر مربوط است و می‌تواند با یبوست، تهوع، خستگی، پرادراری و نامنظمی ضربان قلب همراه باشد.[۱] چنین جوابی را به پزشک نشان دهید.

اگر پوکی استخوان دارید، هدف کلسیم و نیاز به مکمل را پزشک برای شما مشخص می‌کند.

پرسش‌های پرتکرار درباره کلسیم روزانه

روزانه چقدر کلسیم نیاز داریم؟

بزرگسالان ۱۹ تا ۵۰ سال ۱۰۰۰ میلی‌گرم، زنان ۵۱ تا ۷۰ سال و همه افراد بالای ۷۰ سال ۱۲۰۰ میلی‌گرم و نوجوانان ۹ تا ۱۸ سال ۱۳۰۰ میلی‌گرم در روز نیاز دارند.

یک قرص کلسیم معادل چند لیوان شیر است؟

یک قرص با ۵۰۰ میلی‌گرم کلسیم عنصری از نظر مقدار کلسیم تقریباً برابر دو لیوان ۲۰۰ میلی‌لیتری شیر است. عدد کلسیم عنصری روی برچسب ملاک است، نه وزن کل قرص.

کلسیم روزانه را چطور حساب کنیم؟

مقدار کلسیم لبنیات و غذاهای پرکلسیم را جمع کنید و حدود ۲۵۰ میلی‌گرم برای بقیه غذاها و مقدار مکمل را به آن بیفزایید. ابزار بالای همین صفحه این محاسبه را انجام می‌دهد.

آیا دوغ، کشک و پنیر ایرانی منبع کلسیم هستند؟

بله، اما مقدارشان به نوع محصول، برند، رقیق بودن و اندازه وعده بستگی دارد. عدد دوغ و کشک در این صفحه برآورد است.

اگر لبنیات نخورم کلسیم روزانه را از کجا بگیرم؟

ماهی با استخوان مثل ساردین، نوشیدنی گیاهی غنی‌شده با کلسیم، بادام، انجیر خشک و نخود و لوبیا از گزینه‌ها هستند. اگر لبنیات را کامل حذف کرده‌اید، کافی بودن دریافت را با متخصص تغذیه یا پزشک بررسی کنید.

آیا برای تأمین کلسیم روزانه قرص لازم است؟

خیر. مکمل برای وقتی است که غذا نیاز را تأمین نکند. پیش از شروع مکمل با پزشک مشورت کنید، به‌ویژه اگر دارو مصرف می‌کنید یا سابقه سنگ کلیه دارید.

محاسبه کلسیم روزانه جواب آزمایش کلسیم خون را تفسیر می‌کند؟

خیر. این ابزار مقدار کلسیم دریافتی از غذا و مکمل را تخمین می‌زند و عدد آزمایش خون را تفسیر نمی‌کند. جواب آزمایش را به پزشک نشان دهید.

منابع

این مطلب آموزشی است و جایگزین تشخیص یا تجویز پزشک نیست.

نظر یا سوال شما

اگر درباره این مقاله سوالی دارید یا تجربه‌ای در این زمینه داشته‌اید، می‌توانید نظر خود را ثبت کنید. پیام شما پس از بررسی نمایش داده خواهد شد.

ایمیل شما نمایش داده نمی‌شود. دیدگاه‌ها پس از بررسی منتشر می‌شوند.

این مطلب طبق روش تهیه محتوای فهیم طب تهیه شده است.

امیررضا فیضی
نویسنده
امیررضا فیضی

کارشناس ارشد مهندسی پزشکی از دانشگاه تبریز و عضو بنیاد ملی نخبگان؛ نویسنده مقاله‌ها و برنامه‌نویس ابزارهای فهیم طب.

به‌روزرسانی درباره نویسنده ←