سیگاری‌ها ۳۰ درصد کمتر در معرض ابتلا به بیماری پارکینسون قرار دارند. یک مطالعه جدید سرانجام علت احتمالی آن را شناسایی کرده است.

پژوهشگران دانشگاه آکسفورد، ۵۱۲٬۷۰۱ بزرگسال را در چین به مدت حدود ۱۲ سال تحت بررسی قرار دادند و در ابتدای مطالعه، میزان مونوکسید کربن (CO) موجود در هوای بازدم آن‌ها را اندازه‌گیری کردند.

مونوکسید کربن همان گازی است که در دود سیگار وجود دارد، اما بدن انسان نیز مقدار بسیار کمی از آن را تولید می‌کند. این گاز در بدن به‌عنوان یک مولکول پیام‌رسان عمل می‌کند.

در طول دوره پیگیری، ۱۱۳۱ نفر به بیماری پارکینسون مبتلا شدند.

نتایج نشان داد افراد سیگاری منظم، مانند آنچه در مطالعات قبلی مشاهده شده بود، حدود ۳۰ درصد کمتر در معرض ابتلا به پارکینسون قرار داشتند.

اما یافته شگفت‌انگیز مربوط به افرادی بود که هرگز سیگار نکشیده بودند. در میان این افراد، کسانی که میزان مونوکسید کربن بیشتری در هوای بازدم خود داشتند، در مقایسه با افرادی که کمترین میزان این گاز را داشتند، تقریباً یک‌سوم کمتر در معرض ابتلا به پارکینسون قرار گرفتند.

این ارتباط در مورد سایر بیماری‌های مغزی مشاهده نشد.

اما باید یک نکته را کاملاً روشن کنیم: سیگار کشیدن هرگز راهی برای پیشگیری از پارکینسون نیست.

سیگار باعث سرطان، بیماری‌های قلبی و سکته مغزی می‌شود و آسیب‌های آن بسیار بیشتر از هرگونه فایده احتمالی است.

آنچه این مطالعه ارائه می‌دهد، یک سرنخ علمی مهم است.

اگر واقعاً مقادیر پایین مونوکسید کربن بتوانند التهاب و استرس سلولی را در مغز کاهش دهند، همان‌طور که برخی مطالعات آزمایشگاهی و حیوانی نشان داده‌اند، دانشمندان ممکن است روزی بتوانند درمان‌هایی ایمن و کنترل‌شده بر پایه این گاز طراحی کنند.

نخستین کارآزمایی بالینی کوچک درباره یک داروی حاوی دوز پایین مونوکسید کربن برای بیماری پارکینسون نیز در دانشگاه هاروارد آغاز شده است.

البته این پژوهش از نوع مطالعات مشاهده‌ای است؛ بنابراین نتایج آن تنها وجود یک ارتباط را نشان می‌دهد و ثابت نمی‌کند که مونوکسید کربن از مغز در برابر پارکینسون محافظت می‌کند.

منبع علمی:

Bueno Lopez, C., Iona, A., Turnbull, I., et al. (2026).

Smoking, Exhaled Carbon Monoxide, and Risk of Parkinson Disease.

مجله علمی JAMA Neurology.