نویسنده: تیم تحریریه فهیم‌طب | بازبینی علمی و محتوایی: تیم علمی فهیم‌طب | انتشار: ۱۱ آبان ۱۴۰۵ | آخرین به‌روزرسانی: ۱۱ آبان ۱۴۰۵ فهیم‌طب | تحریریه و بازبینی علمی | انتشار: ۱۱ آبان ۱۴۰۵ | آپدیت: ۱۱ آبان ۱۴۰۵
توجه: مطالب فهیم‌طب برای آگاهی عمومی است و جایگزین معاینه، تشخیص یا درمان پزشک نیست. توجه: جایگزین تشخیص و درمان پزشک نیست.

پاپ اسمیر چیست؟ تست پاپ اسمیر چگونه انجام می‌شود و جواب آن یعنی چه؟

عبارت‌هایی را که روی برگه می‌بینید انتخاب کنید تا معنی هر کدام و قدم بعدی معمول را ببینید. این ابزار فقط عبارت‌ها را توضیح می‌دهد و تشخیص نیست.

عبارتی پیدا نشد. املای آن را با برگه مقایسه کنید.

نتیجه اصلی (Interpretation)
نوع و کیفیت نمونه (Specimen)
عبارت‌های دیگر
نشانه‌ها و بارداری (اختیاری)

مبنا: انجمن سرطان آمریکا، مؤسسه ملی سرطان آمریکا، MedlinePlus، StatPearls و CDC. برنامه پیگیری به سن و سابقه شما بستگی دارد و تصمیم آن با پزشک است.

پاپ اسمیر آزمایش غربالگری سرطان دهانه رحم است: از سلول‌های دهانه رحم نمونه می‌گیرند و زیر میکروسکوپ بررسی می‌کنند که تغییری پیدا کرده‌اند یا نه. این آزمایش سرطان را تشخیص قطعی نمی‌دهد و بیشتر جواب‌های غیرطبیعی هم به معنی سرطان نیستند. در این مقاله نحوه انجام تست، شرایط قبل از آن و معنی اصطلاح‌های برگه جواب را می‌خوانید.

فهرست مطالب

مبنای علمی: انجمن سرطان آمریکا (ACS)، مؤسسه ملی سرطان آمریکا (NCI)، CDC، MedlinePlus و سازمان جهانی بهداشت · به‌روزرسانی: ۱۱ آبان ۱۴۰۵

خلاصه کلیدی
  • پاپ اسمیر تغییر سلول‌ها را می‌بیند و آزمایش HPV خود ویروس را؛ این دو یکی نیستند.[۲]
  • تا ۲ روز قبل از تست رابطه واژینال، شست‌وشوی داخل واژن و داروی واژینال نداشته باشید.[۴][۶]
  • Negative for intraepithelial lesion or malignancy یعنی نشانه‌ای از پیش‌سرطان یا سرطان پیدا نشده است.[۱]
  • Liquid based و Satisfactory for evaluation درباره نمونه‌اند، نه درباره سلامت شما.[۸]
  • جواب غیرطبیعی اغلب به معنی سرطان نیست، ولی پیگیری آن را عقب نیندازید.[۳]

پاپ اسمیر چیست و برای چیست؟

این آزمایش روی سلول‌هایی انجام می‌شود که از دهانه رحم، بخش پایینی رحم، گرفته شده‌اند.[۱] هدف آن پیدا کردن سلول‌های پیش‌سرطانی و سرطانی است و گاهی عفونت یا التهاب را هم نشان می‌دهد.[۲] چون این تغییرات می‌توانند سال‌ها پیش از سرطان پیدا شوند، غربالگری برای زنی است که علامتی ندارد. اطلاعات بیماری در مقاله سرطان دهانه رحم آمده است.

این تست برای دهانه رحم طراحی شده است و ابزار اصلی تشخیص سرطان رحم نیست. نام انگلیسی آن Pap test یا Pap smear است.

فرق پاپ اسمیر با آزمایش HPV و کولپوسکوپی

آزمایشچه چیزی را بررسی می‌کندچه زمانی
پاپ اسمیرتغییر سلول‌های دهانه رحم[۲]غربالگری
آزمایش HPVانواع پرخطر ویروس HPV[۲]غربالگری، تنها یا همراه پاپ اسمیر
کولپوسکوپینگاه بزرگ‌نمایی‌شده به دهانه رحم و در صورت نیاز نمونه‌برداری[۱۳]معمولاً بعد از جواب غیرطبیعی

تست پاپ اسمیر چگونه انجام می‌شود؟

نمونه‌گیری معمولاً هنگام معاینه لگن انجام می‌شود و چند دقیقه طول می‌کشد.[۲] مراحل آن این است:

  • روی تخت معاینه دراز می‌کشید و پاها روی تکیه‌گاه قرار می‌گیرد.[۱]
  • پزشک یا ماما با اسپکولوم، وسیله‌ای فلزی یا پلاستیکی، دیواره‌های واژن را کمی باز می‌کند تا دهانه رحم دیده شود.[۱]
  • با برس نرم یا اسپاتول کوچک از سطح و مجرای دهانه رحم نمونه برمی‌دارد.[۱][۲]
  • نمونه برای بررسی زیر میکروسکوپ به آزمایشگاه می‌رود.[۱]
ابزار آزمایش پاپ اسمیر؛ برس نمونه‌گیری، لام شیشه‌ای و ظرف محلول نگهدارنده روی سینی پزشکی

تصویرسازی آموزشی از ابزار نمونه‌گیری

پاپ اسمیر درد دارد؟

معمولاً نه. برداشتن نمونه اغلب دردناک نیست، ولی اسپکولوم ممکن است حس فشار یا گرفتگی ایجاد کند.[۴] این ناراحتی برای بیشتر افراد خفیف و شبیه گرفتگی قاعدگی است و خونریزی خیلی کم بعد از آزمایش هم ممکن است پیش بیاید.[۵]

روش معمولی و liquid based چه فرقی دارند؟

در روش معمولی نمونه بلافاصله روی لام شیشه‌ای پخش و ثابت می‌شود. در روش liquid based نمونه در محلول نگهدارنده شسته می‌شود و بعد از آن لام تهیه می‌کنند.[۸] کلمه liquid based روی برگه فقط روش آماده‌سازی نمونه را نشان می‌دهد.

تست پاپ اسمیر در منزل ممکن است؟

این نمونه‌گیری در منابع بررسی‌شده با معاینه و اسپکولوم توصیف شده است. آنچه خود فرد می‌تواند نمونه‌اش را بردارد آزمایش HPV است، آن هم با کیت تأییدشده و با تجویز کادر درمان.[۱۲] اگر مرکزی نمونه‌گیری در خانه را پیشنهاد می‌کند، بپرسید کدام آزمایش را انجام می‌دهد و نمونه را چه کسی می‌گیرد.

قبل از تست پاپ اسمیر چه باید کرد؟

  • تا ۲ روز قبل رابطه واژینال نداشته باشید.[۴][۶][۷]
  • تا ۲ روز قبل از شست‌وشوی داخل واژن، کرم، دارو و فوم واژینال استفاده نکنید.[۴][۶] انجمن سرطان آمریکا برای تامپون و کرم و روان‌کننده بازه محتاطانه‌تری تا ۷ روز ذکر می‌کند.[۱]
  • نوبت را برای زمانی بگیرید که پریود نیستید.[۴][۷]
  • بارداری یا احتمال آن را به پزشک بگویید.[۵]

درباره پریود توصیه‌ها یکسان نیست: MedlinePlus انجام تست در این زمان را توصیه نمی‌کند،[۴] ACOG می‌گوید ممکن است ولی بهتر است زمان دیگری باشد[۷] و CDC می‌گوید تست را می‌شود انجام داد.[۶] اگر نوبت شما با پریود هم‌زمان شد، پیش از لغو با مرکز نمونه‌گیری تماس بگیرید. موبر شدن پیش از آزمایش در این منابع شرط نشده است.

بارداری زمان ایده‌آلی برای تفسیر نمونه نیست، چون پرخونی و التهاب دهانه رحم شایع است؛ با این حال مراقبت‌های بارداری می‌تواند فرصتی برای غربالگری باشد و تصمیم با پزشک است.[۸]

پاپ اسمیر از چه سنی و هر چند وقت یک بار انجام می‌شود؟

توصیه‌ها در منابع معتبر یکی نیست و برنامه هر کشور ممکن است فرق داشته باشد. زمان شروع و فاصله آزمایش را از پزشک یا مرکز خدمات جامع سلامت بپرسید.

انجمن سرطان آمریکا[۱۰]کارگروه خدمات پیشگیری آمریکا[۲]سازمان جهانی بهداشت[۱۱]
سن شروع۲۵ سالگی۲۱ سالگی۳۰ سالگی؛ زنان مبتلا به HIV از ۲۵ سالگی
آزمایش و فاصلهآزمایش HPV هر ۵ سال (ترجیحی)؛ هر دو آزمایش با هم هر ۵ سال؛ پاپ اسمیر تنها هر ۳ سال۲۱ تا ۲۹ سال: پاپ اسمیر هر ۳ سال. ۳۰ تا ۶۵ سال: HPV یا هر دو آزمایش هر ۵ سال، یا پاپ اسمیر هر ۳ سالآزمایش با کارایی بالا هر ۵ تا ۱۰ سال؛ زنان مبتلا به HIV هر ۳ تا ۵ سال
پایان۶۵ سالگی، اگر جواب‌های اخیر طبیعی بوده باشندبعد از ۶۵ سال با نظر پزشکدست‌کم دو بار در عمر: تا ۳۵ و تا ۴۵ سالگی

واکسن HPV نیاز به غربالگری را از بین نمی‌برد. بعد از برداشتن رحم و دهانه رحم هم، اگر جراحی به دلیل سرطان یا پیش‌سرطان نبوده باشد، معمولاً غربالگری لازم نیست.[۱۰]

جواب پاپ اسمیر یعنی چه؟

جواب معمولاً حدود ۱ تا ۳ هفته بعد آماده می‌شود.[۲] برگه جواب سه بخش مهم دارد: نوع نمونه، کیفیت نمونه و خود نتیجه. نخستین جمله‌های برگه اغلب درباره نمونه‌اند و نباید آن‌ها را با تشخیص اشتباه گرفت.

نمونه جواب پاپ اسمیر سالم

Specimen type: Liquid based
Specimen adequacy: Satisfactory for evaluation; endocervical/transformation zone component present
Interpretation: Negative for intraepithelial lesion or malignancy
Recommendation: Routine follow up

نمونه آموزشی است و برگه واقعی بیمار نیست؛ شکل برگه هر آزمایشگاه فرق دارد.

معنی اصطلاح‌های برگه جواب

عبارت روی برگهمعنینیاز به اقدام
Liquid basedروش آماده‌سازی نمونه[۸]نتیجه آزمایش نیست
Satisfactory for evaluationنمونه برای بررسی کافی بوده است[۸]نتیجه آزمایش نیست؛ بخش Interpretation را ببینید
Unsatisfactoryسلول کافی نبوده یا مخاط، التهاب یا روان‌کننده دید را گرفته است[۴][۸]معمولاً تکرار آزمایش بعد از چند ماه[۴]
Endocervical / transformation zone component presentاز سلول‌های مجرای دهانه رحم یا ناحیه تبدیل هم در نمونه هست؛ نشانه کیفیت نمونه است[۸]بیماری نیست
Negative for intraepithelial lesion or malignancyنشانه‌ای از پیش‌سرطان، سرطان یا تغییر مهم دیگر پیدا نشده است[۱]ادامه برنامه غربالگری[۶]
Inflammation / Reactive cellular changesتغییر سلول‌ها به دلیل عفونت یا التهاب؛ جدا از سرطان دهانه رحم است[۱]با علائم و معاینه تفسیر می‌شود؛ اگر تکرار شد، بررسی بیشتر لازم است[۱۵]
Candida / Trichomonasاین عامل‌ها ممکن است در نمونه دیده شوند؛ دیدن کاندیدا همیشه به معنی عفونت مهم نیست[۱۵]تصمیم درمان با پزشک و بر اساس علائم است[۱۵]
Mild / Moderate / Severeشدت چیزی است که کنارش نوشته شده: کنار inflammation شدت التهاب و کنار یافته پیش‌سرطانی درجه آن[۹]واژه کنار آن را با پزشک بررسی کنید
Routine follow upتوصیه به ادامه پیگیری طبق برنامه معمولزمان آزمایش بعدی را از پزشک بپرسید
جواب پاپ اسمیر؛ تصویرسازی سلول‌های طبیعی و سلول‌های تغییریافته دهانه رحم زیر میکروسکوپ

تصویرسازی آموزشی؛ تفسیر نمونه واقعی کار متخصص آزمایشگاه است

جواب غیرطبیعی پاپ اسمیر؛ ASC-US، LSIL و HSIL

این عبارت‌ها طبق سیستم گزارش‌دهی رایج نوشته می‌شوند و هر کدام پیگیری خودش را دارد:

نتیجهمعنیپیگیری معمول[۵]
ASC-USشایع‌ترین یافته غیرطبیعی؛ سلول‌ها کاملاً طبیعی نیستند و علت روشن نیست. عفونت و تغییر هورمونی هم می‌توانند علت باشند[۳]تکرار همین آزمایش یا آزمایش HPV؛ اگر HPV مثبت بود، کولپوسکوپی
LSILتغییر خفیف، معمولاً به دلیل HPV[۳]کولپوسکوپی، مگر آزمایش HPV منفی باشد
ASC-Hسلول‌های غیرطبیعی که ممکن است HSIL باشند[۳]کولپوسکوپی
HSILسلول‌های با تغییر متوسط یا شدید که بدون درمان می‌توانند در آینده سرطان شوند[۳]کولپوسکوپی
AGCسلول‌های غددی غیرطبیعی؛ ممکن است مشکل بالاتر، داخل رحم، باشد[۳]کولپوسکوپی و گاهی نمونه‌برداری از پوشش داخلی رحم

علائم پاپ اسمیر مثبت چیست؟

«مثبت» اصطلاح رایج مردم برای جواب غیرطبیعی است. این جواب خودش علامتی ایجاد نمی‌کند و تغییرات پیش‌سرطانی و مراحل اولیه سرطان هم معمولاً بی‌علامت‌اند.[۱۶] جواب طبیعی هم همیشه خیال را کاملاً راحت نمی‌کند، چون این آزمایش ممکن است نتیجه منفی یا مثبت کاذب داشته باشد.[۴]

این علائم را حتی با جواب طبیعی به پزشک نشان دهید
  • خونریزی بعد از نزدیکی، بین دو قاعدگی یا بعد از یائسگی[۱۶]
  • ترشح غیرعادی واژن[۱۶]
  • درد هنگام نزدیکی یا درد لگن[۱۶]

اگر جواب پاپ اسمیر غیرطبیعی بود چه می‌شود؟

طبق مؤسسه ملی سرطان آمریکا بیشتر افرادی که جواب غیرطبیعی دارند سرطان ندارند.[۳] این آزمایش فقط هشدار می‌دهد و تشخیص نهایی نیست.[۴] پیگیری به نوع جواب، سن و سابقه شما بستگی دارد: تکرار آزمایش در ۱ یا ۳ سال، کولپوسکوپی با نمونه‌برداری یا درمان.[۳]

در کولپوسکوپی پزشک دهانه رحم را با بزرگ‌نمایی می‌بیند و اگر ناحیه مشکوکی باشد از آن نمونه برمی‌دارد.[۱۳] جواب نمونه‌برداری با CIN1 تا CIN3 گزارش می‌شود؛ CIN1 اغلب خودبه‌خود برمی‌گردد و CIN3 باید به‌موقع درمان شود.[۳] تفاوت این درجه‌ها در بخش تشخیص مقاله سرطان دهانه رحم آمده است.

آیا پاپ اسمیر HPV و زگیل تناسلی را نشان می‌دهد؟

این آزمایش تغییر سلول‌ها را بررسی می‌کند و آزمایش HPV انواع پرخطر ویروس را؛ وقتی هر دو روی یک نمونه انجام شوند، به آن هم‌آزمایی می‌گویند.[۲] پس جواب پاپ اسمیر منفی با HPV مثبت ممکن است. در این حالت پزشک بر اساس سن، سابقه و جواب‌های قبلی درباره تکرار آزمایش یا کولپوسکوپی تصمیم می‌گیرد.[۳]

زگیل تناسلی معمولاً با معاینه چشمی تشخیص داده می‌شود و آزمایش HPV هم برای تشخیص آن توصیه نمی‌شود. CDC می‌گوید زنی که زگیل تناسلی دارد، فقط به این دلیل نیاز به این آزمایش بیشتر از دیگران ندارد.[۱۴] استفاده از کاندوم هم خطر HPV را کم می‌کند، ولی کامل از بین نمی‌برد.

سؤالات رایج درباره تست پاپ اسمیر

معاینه پاپ اسمیر چیست و چه چیزی را بررسی می‌کند؟

در این معاینه با برس یا اسپاتول کوچک از سلول‌های دهانه رحم نمونه می‌گیرند. آزمایشگاه بررسی می‌کند که سلول‌ها تغییری دارند که ممکن است پیش‌سرطان یا سرطان باشد یا نه. این آزمایش گاهی عفونت یا التهاب را هم نشان می‌دهد.

قبل از تست پاپ اسمیر چه باید کرد؟

CDC و MedlinePlus توصیه می‌کنند تا ۲ روز پیش از آزمایش رابطه واژینال، شست‌وشوی داخل واژن و داروی واژینال نداشته باشید. بهتر است نوبت را برای زمانی بگیرید که پریود نیستید.

آیا پاپ اسمیر درد دارد؟

بیشتر افراد درد شدیدی ندارند. طبق MedlinePlus ممکن است فشار یا حسی شبیه گرفتگی قاعدگی داشته باشید و بعد از آن خونریزی خیلی کمی ببینید.

اگر تست پاپ اسمیر مثبت باشد چه می‌شود؟

«مثبت» یعنی جواب غیرطبیعی است، نه اینکه سرطان دارید. طبق مؤسسه ملی سرطان آمریکا بیشتر افرادی که جواب غیرطبیعی دارند سرطان ندارند. بسته به نوع جواب، آزمایش تکرار می‌شود، آزمایش HPV انجام می‌شود یا پزشک کولپوسکوپی را توصیه می‌کند.

جواب پاپ اسمیر چند روزه آماده می‌شود؟

مؤسسه ملی سرطان آمریکا زمان معمول را حدود ۱ تا ۳ هفته می‌داند. زمان واقعی به آزمایشگاه بستگی دارد و بهتر است از همان‌جا بپرسید.

پاپ اسمیر سالم چه جوابی دارد؟

جواب طبیعی معمولاً با عبارت Negative for intraepithelial lesion or malignancy نوشته می‌شود؛ یعنی نشانه‌ای از پیش‌سرطان یا سرطان پیدا نشده است.

معنی liquid based در پاپ اسمیر چیست؟

Liquid based روش آماده‌سازی نمونه است و نتیجه آزمایش نیست. در این روش نمونه به‌جای پخش شدن مستقیم روی لام، در محلول نگهدارنده شسته می‌شود.

آیا پاپ اسمیر زگیل تناسلی را نشان می‌دهد؟

این آزمایش روش تشخیص زگیل تناسلی نیست. طبق CDC زگیل تناسلی معمولاً با معاینه چشمی تشخیص داده می‌شود و داشتن زگیل به‌تنهایی نیاز به آزمایش بیشتر را نمی‌رساند.

آیا پاپ اسمیر HPV را نشان می‌دهد؟

این آزمایش تغییرات سلولی را می‌بیند و خود ویروس را جست‌وجو نمی‌کند. برای پیدا کردن انواع پرخطر HPV باید آزمایش HPV انجام شود؛ این دو را می‌توان روی یک نمونه انجام داد.

هزینه آزمایش پاپ اسمیر چقدر است؟

عدد ثابتی نمی‌توان گفت. هزینه به آزمایشگاه، روش نمونه‌گیری، همراه بودن آزمایش HPV و پوشش بیمه بستگی دارد. قیمت روز را از همان آزمایشگاه یا مرکز درمانی بپرسید.

منابع علمی

این مطلب چقدر برایتان مفید بود؟
اولین نفری باشید که امتیاز می‌دهد

نظر یا سوال شما

اگر درباره این مقاله سوالی دارید یا تجربه‌ای در این زمینه داشته‌اید، می‌توانید نظر خود را ثبت کنید. پیام شما پس از بررسی نمایش داده خواهد شد.

ایمیل شما نمایش داده نمی‌شود. دیدگاه‌ها پس از بررسی منتشر می‌شوند.