نویسنده: تیم تحریریه فهیم‌طب | بازبینی علمی و محتوایی: تیم علمی فهیم‌طب | انتشار: ۱۵ آبان ۱۴۰۵ | آخرین به‌روزرسانی: ۱۶ آبان ۱۴۰۵ فهیم‌طب | تحریریه و بازبینی علمی | انتشار: ۱۵ آبان ۱۴۰۵ | آپدیت: ۱۶ آبان ۱۴۰۵
توجه: مطالب فهیم‌طب برای آگاهی عمومی است و جایگزین معاینه، تشخیص یا درمان پزشک نیست. توجه: جایگزین تشخیص و درمان پزشک نیست.

دمنوش و رازیانه برای تنبلی تخمدان؛ کدام شواهد دارد و چه کسانی نباید مصرف کنند؟

رازیانه برای تنبلی تخمدان درمان ثابت‌شده‌ای نیست و هیچ دمنوشی را هم نمی‌توان بهترین دانست. مطالعات موجود کوچک و کوتاه‌اند و بیشترشان کپسول را بررسی کرده‌اند، نه دمنوش خانگی. رازیانه در بارداری و شیردهی هم توصیه نمی‌شود و این نکته برای کسی که قصد بارداری دارد مهم است.

فهرست مطالب

مبنای علمی: راهنمای بین‌المللی ۲۰۲۳ تنبلی تخمدان، برگه گیاهی سازمان دارویی اروپا، NHS، NCCIH و کارآزمایی‌های منتشرشده · به‌روزرسانی: ۱۵ آبان ۱۴۰۵

خلاصه کلیدی
  • در کارآزمایی رازیانه برای تنبلی تخمدان، تعداد فولیکول در مقایسه با دارونما کمتر شد، ولی طول چرخه، هورمون‌ها و حجم تخمدان تفاوت معنادار نداشتند.[۱]
  • در چای نعناع سبز کاهش تستوسترون گزارش شده است، ولی این مطالعه فقط ۳۰ روز طول کشید.[۳][۴]
  • دارچین و بابونه در مطالعه‌ها به شکل کپسول مصرف شده‌اند.[۵][۶]
  • برگه اروپایی مصرف رازیانه برای تنبلی تخمدان را تأیید نکرده و مصرف دمنوش آن را بیش از دو هفته توصیه نمی‌کند.[۲]
  • سبک زندگی سالم برای همه افراد مبتلا توصیه می‌شود.[۷]

آیا رازیانه برای تنبلی تخمدان خوب است؟

در یک کارآزمایی سه‌سوکور درباره رازیانه برای تنبلی تخمدان، ۴۷ زن وارد مطالعه شدند و ۴۳ نفر آن را تمام کردند. گروه رازیانه روزی دو کپسول ۴۶ میلی‌گرمی اسانس رازیانه را سه ماه مصرف کرد. در مقایسه با دارونما، تعداد فولیکول در هر دو تخمدان کمتر شد.[۱]

همین مطالعه در طول چرخه قاعدگی با دارونما تفاوت معناداری نشان نداد. حجم تخمدان، ضخامت آندومتر و تستوسترون آزاد هم تفاوت معنادار نداشتند. نویسندگان حجم کم نمونه، تعمیم‌پذیری ضعیف و کوتاه بودن درمان را محدودیت کار دانسته‌اند.[۱] این یعنی نتیجه این مطالعه درباره رازیانه برای تنبلی تخمدان را نباید با منظم شدن قاعدگی یکی گرفت.

شاید کسی در فروم‌ها بنویسد بعد از مصرف رازیانه برای تنبلی تخمدان پریود شده است. چنین تجربه‌ای نشان نمی‌دهد علت، خود رازیانه بوده است، چون بدون گروه مقایسه نمی‌توان اثر گیاه را از تغییر طبیعی چرخه جدا کرد. اگر می‌خواهید نظم چرخه را واقعی بسنجید، تاریخ‌ها را ثبت کنید.

ابزار فهیم طب
تقویم سیکل و پنجره باروری
تاریخ پریود بعدی، روز تخمک‌گذاری و پنجره باروری را روی تقویم ببینید.
محاسبه سیکل

بهترین دمنوش برای تنبلی تخمدان کدام است؟

منابع این مقاله دمنوشی را به‌عنوان بهترین معرفی نمی‌کنند. یک مرور نظام‌مند از میان ۱۰۴ کارآزمایی داروهای گیاهی فقط چهار مطالعه را درباره چای و دمنوش پیدا کرد و نتیجه گرفت مطالعات بزرگ‌تر و طولانی‌تر لازم است.[۳] خلاصه راهنمای بین‌المللی ۲۰۲۳ هم بخش جداگانه‌ای برای گیاهان دارویی ندارد و می‌گوید اگر از درمان مکمل استفاده می‌کنید، به پزشک خود بگویید.[۷]

گیاه شکل بررسی‌شده نتیجه گزارش‌شده محدودیت
رازیانه کپسول اسانس تعداد فولیکول کمتر؛ بدون تفاوت معنادار در طول چرخه و هورمون‌ها[۱] حدود ۱۵ نفر در هر گروه؛ ۳ ماه
نعناع سبز چای، دو فنجان در روز کاهش تستوسترون کل و آزاد؛ پرمویی فقط در ارزیابی خود افراد بهتر شد[۳][۴] ۴۲ نفر؛ ۳۰ روز
مرزنجوش چای کاهش DHEA-S[۳] ۲۸ نفر
چای کوهی (Stachys) دمنوش نتیجه خونریزی غیرطبیعی رحم مشابه مدروکسی پروژسترون[۳] ۶۶ نفر؛ یک مطالعه
چای سبز کپسول بدون تفاوت معنادار هورمونی؛ کاهش وزن معنادار نبود[۳] ۳۴ نفر
بابونه کپسول ۳۷۰ میلی‌گرمی، سه بار در روز کاهش تستوسترون کل؛ بدون تفاوت در چربی‌ها، DHEA-S و نسبت LH به FSH[۵] ۸۰ نفر؛ ۳ ماه
دارچین مکمل ۱٫۵ گرم در روز چرخه قاعدگی بیشتر از دارونما[۶] ۴۵ نفر؛ ۶ ماه؛ یافته مقدماتی

نتیجه کپسول را نمی‌توان به دمنوش همان گیاه منتقل کرد، چون مقدار ماده مؤثر یکسان نیست. جست‌وجوی «دمنوش نعناع فلفلی» هم رو به افزایش است، ولی مطالعه چای نعناع روی نعناع سبز (spearmint) انجام شده و نتیجه‌اش به نعناع فلفلی تعمیم داده نمی‌شود.[۳][۴]

برای ترکیب‌هایی مانند رازیانه و بومادران، رازیانه و عسل یا دمنوش رازیانه و دارچین، در منابع این مقاله کارآزمایی‌ای پیدا نکردیم. اثر ترکیب را هم نمی‌توان از جمع اثر هر گیاه حدس زد.

رازیانه برای تنبلی تخمدان؛ عرق، دمنوش یا قرص؟

رازیانه با این سه شکل یکی نیست. کارآزمایی بالا کپسول اسانس تقطیرشده را بررسی کرده است.[۱] برگه سازمان دارویی اروپا دمنوش میوه رازیانه را برای کاربردهای سنتی توضیح می‌دهد.[۲] برای عرق رازیانه برای تنبلی تخمدان و قرص‌های گیاهی رازیانه، مطالعه‌ای در منابع این مقاله نیافتیم و مقدار مناسبی هم نمی‌توان از آن‌ها نتیجه گرفت.

طریقه مصرف رازیانه برای تنبلی تخمدان؛ طرز تهیه دمنوش

مقدار زیر دوز تأییدشده رازیانه برای تنبلی تخمدان نیست. برگه اروپایی آن را برای نفخ و گرفتگی خفیف گوارشی، گرفتگی خفیف قاعدگی و سرفه همراه سرماخوردگی آورده است و این کاربردها سنتی هستند:[۲]

  • ۱٫۵ گرم میوه رازیانه در ۲۵۰ میلی‌لیتر آب جوش؛
  • ۱۵ دقیقه دم کشیدن؛
  • تا سه بار در روز، یعنی حداکثر ۴٫۵ گرم؛
  • حداکثر دو هفته برای بزرگسالان و نوجوانان.

درباره بهترین زمان مصرف رازیانه برای تنبلی تخمدان در طول روز یا چرخه، توصیه‌ای در منابع این مقاله نبود. اگر علائم هنگام مصرف بدتر شد، برگه اروپایی مشورت با پزشک یا درمانگر را توصیه می‌کند.[۲]

چه کسانی نباید رازیانه برای تنبلی تخمدان مصرف کنند؟

  • بارداری و شیردهی: سازمان دارویی اروپا به دلیل کمبود داده، مصرف رازیانه را توصیه نمی‌کند.[۲]
  • حساسیت: کسی که به گیاهان خانواده چتریان یا گرده درمنه حساسیت دارد، نباید رازیانه مصرف کند.[۲]
  • کودکان: برای گرفتگی قاعدگی زیر ۱۲ سال و برای دو کاربرد دیگر زیر ۴ سال توصیه نمی‌شود.[۲]
  • مصرف وارفارین: تداخل بابونه با وارفارین گزارش شده است.[۹] پیش از هر مکمل گیاهی، مکمل‌های گیاهی و وارفارین را بخوانید و با پزشک مشورت کنید.
  • بیماری کبد: کومارین دارچین کاسیا در مصرف طولانی می‌تواند برای این افراد نگران‌کننده باشد.[۱۰]
  • بارداری و دارچین: مقدار غذایی دارچین ایمن دانسته می‌شود، ولی دارچین سیلان در مقدار زیاد در بارداری ناایمن است.[۱۰]

تنبلی تخمدان می‌تواند قاعدگی را نامنظم کند، پس عقب افتادن پریود همیشه به معنی نبود بارداری نیست. اگر احتمال بارداری دارید، پیش از مصرف رازیانه برای تنبلی تخمدان آزمایش بدهید. این توصیه برداشت ما از هشدار بارداری در برگه اروپایی است.

ابزار فهیم طب
تفسیر آزمایش Beta hCG
عدد آزمایش بارداری را وارد کنید و روند دو آزمایش را با هم مقایسه کنید.
بررسی عدد hCG

برای تنبلی تخمدان چی خوبه؟

طبق NHS، تنبلی تخمدان درمان قطعی ندارد، ولی می‌توان علائم آن را کنترل کرد.[۸] راهنمای بین‌المللی ۲۰۲۳ سبک زندگی سالم را برای بهبود سلامت متابولیک همه افراد مبتلا توصیه می‌کند و تأکید دارد که این کار حتی بدون کاهش وزن هم فایده دارد. در وزن بالاتر، مدیریت وزن می‌تواند بهبود بالینی مهمی بدهد.[۷] مقدار ورزش در هفته، بهترین نوع ورزش و یک برنامه ساده در خانه را در ورزش برای تنبلی تخمدان ببینید.

ابزار فهیم طب
محاسبه BMI
وضعیت وزن خود را با قد و وزن بسنجید.
محاسبه BMI
ابزار فهیم طب
بررسی عدد قند خون
قند ناشتا یا HbA1c جواب آزمایش را بررسی کنید.
بررسی قند خون

انتخاب دارو به هدف شما بستگی دارد. برای قاعدگی نامنظم، NHS از قرص ترکیبی، قرص فقط پروژسترونی و IUS نام می‌برد و برای کمک به باروری از کلومیفن.[۸] این داروها را پزشک انتخاب می‌کند؛ رازیانه برای تنبلی تخمدان جای آن‌ها را نمی‌گیرد و دارو را هم نباید خودسرانه شروع کرد.

رازیانه برای تنبلی تخمدان

دمنوش و رازیانه برای تنبلی تخمدان

پیش از هر درمان، تشخیص را قطعی کنید. نمای PCO در سونوگرافی به‌تنهایی برای تشخیص کافی نیست و توضیح آن در سونوگرافی تنبلی تخمدان آمده است. برای نشانه‌هایی مانند پرمویی، آزمایش تستوسترون هم می‌تواند بخشی از بررسی باشد.

ابزار فهیم طب
بررسی عددهای سونوگرافی تخمدان
تعداد فولیکول و حجم تخمدان جواب سونوگرافی را با مرز راهنمای ۲۰۲۳ مقایسه کنید.
بررسی سونوگرافی

اگر قاعدگی نامنظم، پرمویی، آکنه یا دشواری در بارداری دارید، با پزشک مشورت کنید. خونریزی شدید، درد شدید یا احتمال بارداری را هم با دمنوش به تأخیر نیندازید.

پرسش‌های رایج درباره رازیانه و دمنوش در تنبلی تخمدان

آیا رازیانه برای تنبلی تخمدان درمان قطعی است؟

نه. در کارآزمایی بررسی‌شده، مصرف کپسول اسانس رازیانه تعداد فولیکول را در مقایسه با دارونما کم کرد، اما طول چرخه، هورمون‌ها و حجم تخمدان تفاوت معنادار نداشتند. تنبلی تخمدان هم طبق NHS درمان قطعی ندارد.

دمنوش رازیانه برای باردار شدن خوب است؟

در منابع این مقاله شواهدی نیست که نشان دهد دمنوش رازیانه شانس بارداری را در تنبلی تخمدان بالا می‌برد. سازمان دارویی اروپا هم مصرف آن را در بارداری و شیردهی توصیه نمی‌کند.

عرق رازیانه برای تنبلی تخمدان اثر دارد؟

در منابع این مقاله کارآزمایی‌ای درباره عرق رازیانه پیدا نکردیم. نتیجه مطالعه رازیانه مربوط به کپسول اسانس است و نمی‌توان آن را به عرق تعمیم داد.

مقدار و طریقه مصرف رازیانه برای تنبلی تخمدان چقدر است؟

مقدار تأییدشده‌ای برای این بیماری در منابع این مقاله نیامده است. برگه اروپایی برای نفخ، گرفتگی قاعدگی و سرفه، ۱٫۵ گرم میوه رازیانه در ۲۵۰ میلی‌لیتر آب جوش را تا سه بار در روز و حداکثر دو هفته ذکر می‌کند.

بهترین زمان مصرف رازیانه برای تنبلی تخمدان چه زمانی است؟

در منابع این مقاله زمان مشخصی از چرخه یا روز برای تنبلی تخمدان تعیین نشده است و نمی‌توان ساعت خاصی را بهترین دانست.

برای پاکسازی رحم چه مدت باید رازیانه مصرف کرد؟

در منابع این مقاله «پاکسازی رحم» با رازیانه تعریف یا بررسی نشده است و مدتی هم برای آن وجود ندارد. برگه اروپایی مصرف دمنوش رازیانه را بیش از دو هفته توصیه نمی‌کند.

آیا رازیانه برای زنان یائسه عوارض دارد؟

برگه اروپایی عارضه مخصوص یائسگی ذکر نکرده و عارضه گزارش‌شده آن واکنش آلرژیک پوستی یا تنفسی است. این به معنی بررسی کامل ایمنی در یائسگی نیست و اگر بیماری زمینه‌ای یا داروی مصرفی دارید، با پزشک مشورت کنید.

برای تنبلی تخمدان چی خوبه؟

رازیانه برای تنبلی تخمدان درمان ثابت‌شده نیست. طبق راهنمای بین‌المللی ۲۰۲۳، سبک زندگی سالم برای همه افراد مبتلا توصیه می‌شود و حتی بدون کاهش وزن فایده دارد. درمان دارویی بی‌نظمی قاعدگی یا ناباروری را پزشک بر اساس هدف شما انتخاب می‌کند.

منابع علمی

این مطلب چقدر برایتان مفید بود؟
اولین نفری باشید که امتیاز می‌دهد

نظر یا سوال شما

اگر درباره این مقاله سوالی دارید یا تجربه‌ای در این زمینه داشته‌اید، می‌توانید نظر خود را ثبت کنید. پیام شما پس از بررسی نمایش داده خواهد شد.

ایمیل شما نمایش داده نمی‌شود. دیدگاه‌ها پس از بررسی منتشر می‌شوند.