🧬کروموزوم Y که در انسان‌ها نقش اصلی را در تعیین جنسیت مردانه دارد، در طول روند تکامل دچار فرسایش شده و طی حدود ۳۰۰ میلیون سال، بخش بزرگی از ژن‌های اولیه خود را از دست داده است.

برخی دانشمندان پیش‌بینی می‌کنند اگر این روند با همان سرعت گذشته ادامه پیدا کند، این کروموزوم ممکن است طی حدود ۵ تا ۱۱ میلیون سال آینده به‌طور کامل ناپدید شود؛ موضوعی که پرسش‌هایی درباره آینده انسان ایجاد کرده است.

اما این به معنای پایان فوری مردان نیست. این فرایند در بازه‌های زمانی بسیار طولانی رخ می‌دهد؛ بسیار فراتر از نگرانی‌های امروز بشر.

نکته مهم این است که ژن‌های ضروری کروموزوم Y برای تعیین جنسیت مردانه و تولید اسپرم، در روند تکامل اخیر نخستی‌ها نسبتاً پایدار شده‌اند و در ۲۵ میلیون سال گذشته، کاهش بسیار اندکی داشته‌اند.

در برخی گونه‌ها، مانند بعضی جوندگان که کروموزوم Y خود را از دست داده‌اند، سازوکارهای ژنتیکی جدیدی شکل گرفته است تا رشد جنس نر همچنان ادامه پیدا کند. در این موارد، نقش تعیین جنسیت معمولاً به کروموزوم یا ژن دیگری منتقل شده است.

برای انسان، این موضوع بیشتر نشانه سازگاری است، نه انقراض. تکامل می‌تواند از ژن‌های موجود استفاده تازه‌ای کند یا سیستم‌های جدیدی بسازد تا تولیدمثل زن و مرد ادامه پیدا کند.

از سوی دیگر، در مردان سالمند گاهی کروموزوم Y در برخی سلول‌ها از بین می‌رود که با بعضی خطرات سلامتی ارتباط دارد؛ اما در سطح بقای گونه انسان، آینده احتمالاً با مقاومت و سازگاری از طریق انتخاب طبیعی همراه خواهد بود.

تا زمانی که تولیدمثل جنسی برای ادامه نسل انسان سودمند باشد، مردان نیز باقی خواهند ماند. زیست‌شناسی معمولاً پیش از رسیدن به هر بحران فرضی، راه‌حل‌های تازه‌ای پیدا می‌کند؛ و توانایی انسان در علم ژنتیک نیز می‌تواند این آینده را امن‌تر کند.