یک مطالعه پیشگامانه از دانشگاه تامپره و دانشگاه آکسفورد در حال تغییر درک ما از علت بروز حمله‌های قلبی است.

تا مدت‌ها، کلسترول و عوامل سبک زندگی به‌عنوان علت‌های اصلی حمله قلبی شناخته می‌شدند؛ اما پژوهش‌های جدید اکنون به یک عامل پنهان دیگر اشاره می‌کنند: عفونت‌های باکتریایی.

دانشمندان کشف کرده‌اند که درون پلاک‌های چربیِ عروق کرونر، بیوفیلم‌های باکتریایی — یعنی اجتماعات ژل‌مانند از باکتری‌ها — می‌توانند سال‌ها به‌صورت خاموش و پنهان باقی بمانند. این مهاجمان میکروبی، به‌ویژه سویه‌هایی مانند استرپتوکوک‌های ویریدانس که معمولاً در دهان یافت می‌شوند، با پنهان شدن در عمق بافت پلاک، از شناسایی توسط سیستم ایمنی و حتی از اثر آنتی‌بیوتیک‌های معمول فرار می‌کنند.

خطر زمانی ایجاد می‌شود که بدن دچار یک عفونت ویروسی شود؛ اتفاقی که فعالیت سیستم ایمنی را افزایش می‌دهد و بیوفیلم‌ها را دچار اختلال می‌کند. این اختلال می‌تواند باکتری‌ها را دوباره فعال کند و باعث جهش ناگهانی التهاب شود. در نتیجه، پلاک‌های شریانی ممکن است ضعیف شوند، پاره شوند و لخته ایجاد کنند؛ اتفاقی که می‌تواند به حمله قلبی منجر شود.

پژوهشگران توانستند این بیوفیلم‌ها را در بافت‌های بیماران فوت‌شده بر اثر ایست قلبی شناسایی کنند و نشان دادند که آنتی‌بادی‌ها می‌توانند ساختار کامل آن‌ها را آشکار کنند. این کشف می‌تواند راه را برای روش‌های تشخیصی جدید یا حتی واکسن‌هایی برای پیشگیری از حمله‌های قلبیِ ناشی از عفونت باز کند؛ موضوعی که می‌تواند نشانه یک تغییر بزرگ در پزشکی قلب و عروق باشد.

منبع:
Viridans Streptococcal Biofilm Evades Immune Detection and Contributes to Inflammation and Rupture of Atherosclerotic Plaques.
Journal of the American Heart Association, 2025.